برای اوّلین بار (و برای آخرین بار تا به الان !) در ماهِ جونِ سالِ ۱۹۹۸ میلادی؛ موزهٔ بروکلین (موزهٔ بروکلین در محله بروکلین در نیویورک قرار دارد، دومین موزه بزرگ هنری در نیویورک، و یکی از بزرگترین موزه ها در ایالات متحده آمریکا است. این موزه در سال ۱۸۹۷ بازگشایی شده است.) بسیاری از آثارِ مهمِ نقّاشی (و قلمدان، قابِ آینه، جعبهٔ آرایش و دیگر اشیای تزئینی) قاجار را گِردآوری کرده و به مدّتِ یک‌ سال آنرا در نمایشگاهی بزرگ به معرضِ دیدِ علاقمندان قرار داد.

لازم به یادآوری است که مکتب نقّاشی قاجار به آثار نقّاشی اِطلاق می‌شود که در دورهٔ زند شروع شد و تا دورهٔ قاجار و کمی پس از آن امتداد یافت. این شیوه به عنوان سبکی منسجم و مکتبی متشکل در نقاشی ایران از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است که همه ویژگی‌های موضوعی و کاربردی یک مکتب نقاشی را دارد. این شیوه بیشتر از تلفیق ویژگی‌های هنر نقاشی سنتی ایرانی با عناصر و شیوه‌های از نقاشی اروپایی شکل گرفت. هرچند آثاری نزدیک به این شیوه از دوره صفوی در ایران تاحدی مرسوم بود و «فرنگی سازی» نامیده می‌شد، اما ابتدا در دوره زند و در ادامه آن در دوره قاجار شکل مشخص خود را یافت. پرورش هنر نقاشی بیشتر وابسته به دربار بود و شاهان و شاهزادگان مهمترین سفارش دهندگان آثار هنری و تنها حامیان هنر بوده‌اند. در روزگار فتحعلی شاه سبک «دیوار نگاری» شروع شد. دیوار نگاره‌هایی زیبا از آقا محمدخان و فتحعلی شاه در کرج، در خرابه‌های «کوشکی» در نزدیکی مدرسه جدید کشاورزی به خوبی یادآور نقاشی دوره قاجار است.

نقاشی دوره قاجار که از اول قرن نوزدهم میلادی شروع می‌شود و تا اوائل قرن بیستم ادامه می‌یابد را می‌توان به دو دوره کلی تقسیم کرد: از آغاز تا اواخر سلطنت ناصرالدین شاه که نقاشان در این دوره مواردی از نقاشی خارجی را که به مذاقشان خوش می‌آمد، انتخاب و آن را در سنت خود ادغام کردند که تلفیق شیوه‌های نو و کهنه منجر به شیوه نقاشی متمایزی شد که کاملاً ایرانی بود؛ و دوره دوم مقارن با سلطنت ناصرالدین شاه و پس از او که در این دوره روز به روز محدویت هنر درباری آشکار تر و محسوس تر می‌شد و نقاشی رسمی و کلاسیک نیازهای فرهنگی و هنری زمان را برآورده نمی کرد.

نگارگری قاجاری در این دوره نقاشی روی بوم رواج یافت. نقاشی‌ها بسیار متأثر از نقاشی غربی بودند. پرتره کشیدن خاصه بسیار مورد توجه قرار گرفت.

برخی از نقاشان صاحب‌نام قاجار: میرزابابا اصفهانی، مهرعلی، عبدالله خان، محمد اسماعیل اصفهانی، ابوالحسن غفاری (صنیع الملک)،  حسین بهزاد، کمال الملک و...

برای اطّلاعاتِ بیشتر:
 

http://www.brooklynmuseum.org/

نمایش گالری در اندازه بزرگ